Cách Khấu Trừ Thuế TNCN Với Lao Động Có Thu Nhập Nhiều Nơi
Khấu trừ thuế TNCN với lao động có thu nhập nhiều nơi cần được thực hiện phù hợp tại từng đơn vị chi trả khi người lao động phát sinh đồng thời nhiều nguồn thu nhập từ tiền lương, tiền công hoặc thù lao. Theo Luật Thuế TNCN số 109/2025/QH15, nguyên tắc khấu trừ tại nguồn được áp dụng dựa trên hình thức hợp đồng, loại thu nhập và trách nhiệm của bên chi trả. Nắm rõ phạm vi áp dụng và phương pháp thực hiện tạo cơ sở để kê khai thuế chính xác, hạn chế sai sót và rủi ro trong quá trình quyết toán.
Bài viết sau, Kế toán Lê Ánh chia sẻ về cách khấu trừ thuế TNCN với lao động có thu nhập nhiều nơi, các trường hợp áp dụng phổ biến và những lưu ý quan trọng dành cho kế toán và người lao động.
1. Thế Nào Là Lao Động Có Thu Nhập Nhiều Nơi?
Lao động có thu nhập nhiều nơi được hiểu là cá nhân phát sinh từ hai nguồn thu nhập trở lên trong cùng năm tính thuế, thuộc diện chịu thuế thu nhập cá nhân từ tiền lương, tiền công. Các khoản thu nhập này có thể đến từ nhiều đơn vị chi trả khác nhau hoặc từ nhiều hình thức chi trả khác nhau.
Các trường hợp phổ biến gồm:
- Có từ hai hợp đồng lao động trở lên, ký với các doanh nghiệp khác nhau
- Có thu nhập từ hợp đồng lao động tại một nơi và đồng thời nhận thù lao, hoa hồng, tiền công, tiền dịch vụ tại nơi khác
- Có thu nhập từ tiền lương, tiền công và thu nhập vãng lai phát sinh không thường xuyên
Cần lưu ý, thu nhập nhiều nơi không phụ thuộc vào thời điểm phát sinh đồng thời hay không, chỉ cần các khoản thu nhập phát sinh trong cùng năm tính thuế thì đều được tổng hợp khi xác định nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân.
2. Cách Khấu Trừ Thuế TNCN Với Lao Động Có Thu Nhập Nhiều Nơi
Cách khấu trừ thuế TNCN với lao động có thu nhập nhiều nơi được xác định riêng tại từng đơn vị chi trả, căn cứ vào hình thức hợp đồng và tính chất khoản thu nhập phát sinh. Mỗi nơi chi trả thực hiện khấu trừ theo quy định áp dụng cho khoản thu nhập tại đơn vị mình, không gộp chung các nguồn thu nhập khác của cá nhân.
Khấu trừ thuế tại từng nơi chi trả theo hình thức hợp đồng
- Thu nhập từ hợp đồng lao động từ 03 tháng trở lên: Đơn vị chi trả thực hiện khấu trừ theo biểu thuế lũy tiến từng phần, sau khi tính các khoản giảm trừ theo quy định tại đơn vị đó.
- Thu nhập từ hợp đồng dưới 03 tháng hoặc không ký hợp đồng lao động: Khoản chi trả thuộc diện khấu trừ theo tỷ lệ tại nguồn theo quy định, trừ trường hợp cá nhân đủ điều kiện và thực hiện cam kết theo hướng dẫn của pháp luật thuế.
- Thu nhập phát sinh tại nơi thứ hai: Mỗi khoản thu nhập được khấu trừ độc lập tại nơi chi trả, không phụ thuộc vào tình trạng khấu trừ tại nơi làm việc chính.
Bảng tóm tắt cách khấu trừ theo từng nguồn thu nhập
|
Nguồn thu nhập |
Hình thức hợp đồng |
Cách khấu trừ thuế |
|
Tiền lương chính |
HĐLĐ ≥ 03 tháng |
Biểu thuế lũy tiến |
|
Thu nhập vãng lai |
Không ký HĐLĐ |
Khấu trừ theo tỷ lệ |
|
Thu nhập nơi thứ hai |
Tùy hình thức |
Khấu trừ độc lập |
Lưu ý khi áp dụng khấu trừ
- Khấu trừ tại nguồn chưa phản ánh đầy đủ nghĩa vụ thuế của cả năm
- Thu nhập từ nhiều nơi cần được tổng hợp khi quyết toán thuế
- Chứng từ khấu trừ tại từng nơi chi trả là căn cứ quan trọng khi xác định số thuế phải nộp hoặc được hoàn
3. Quyết Toán Thuế TNCN Khi Lao Động Có Thu Nhập Nhiều Nơi
Khi phát sinh thu nhập từ hai nơi trở lên trong cùng năm tính thuế, nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân được xác định trên tổng thu nhập chịu thuế của cả năm, sau khi trừ các khoản giảm trừ theo quy định. Khấu trừ tại từng nơi chi trả chỉ mang tính tạm tính, số thuế phải nộp cuối cùng được xác định tại bước quyết toán.
Trường hợp bắt buộc tự quyết toán thuế
- Người lao động thuộc diện tự quyết toán khi:
- Có thu nhập từ hai nơi trở lên và không đáp ứng điều kiện ủy quyền
- Có số thuế đã khấu trừ chênh lệch so với số thuế phải nộp
- Có nhu cầu hoàn thuế hoặc bù trừ thuế giữa các nguồn thu nhập
Trường hợp được ủy quyền quyết toán
- Ủy quyền quyết toán được áp dụng khi người lao động:
- Có thu nhập từ tiền lương, tiền công tại một nơi duy nhất tại thời điểm quyết toán
- Đáp ứng đầy đủ điều kiện theo hướng dẫn của pháp luật thuế hiện hành
Nơi nộp hồ sơ quyết toán thuế
- Đối với lao động có thu nhập nhiều nơi, hồ sơ quyết toán được nộp tại:
- Cơ quan thuế quản lý đơn vị chi trả thu nhập chính trong năm, hoặc
- Cơ quan thuế nơi cá nhân cư trú theo quy định
Hồ sơ cần chuẩn bị khi quyết toán
- Chứng từ khấu trừ thuế TNCN tại từng nơi chi trả
- Bảng xác nhận thu nhập, bảng lương liên quan
- Hồ sơ đăng ký giảm trừ gia cảnh và các khoản bảo hiểm bắt buộc
Lưu ý: đối chiếu đầy đủ chứng từ khấu trừ tại từng nơi chi trả là cơ sở để xác định chính xác số thuế phải nộp hoặc được hoàn khi quyết toán.
4. Lưu Ý Cho Kế Toán Và Người Lao Động Có Thu Nhập Nhiều Nơi
Lao động có thu nhập nhiều nơi thường phát sinh chênh lệch thuế do cách khấu trừ khác nhau tại từng đơn vị chi trả. Để hạn chế rủi ro khi quyết toán, kế toán và người lao động cần lưu ý các nội dung sau:
✓ Rà soát giảm trừ gia cảnh tại một nơi duy nhất: Đăng ký giảm trừ tại nhiều đơn vị chi trả dẫn đến sai lệch nghĩa vụ thuế và nguy cơ bị truy thu.
✓ Đối chiếu đầy đủ chứng từ khấu trừ thuế: Chứng từ khấu trừ tại từng nơi chi trả là căn cứ quan trọng khi tổng hợp thu nhập và xác định số thuế phải nộp hoặc được hoàn.
✓ Phân biệt đúng hình thức khấu trừ theo từng khoản thu nhập: Nhầm lẫn giữa khấu trừ theo biểu lũy tiến và khấu trừ theo tỷ lệ là lỗi phổ biến khi phát sinh thu nhập vãng lai.
✓ Chủ động tổng hợp thu nhập trong năm tính thuế: Theo dõi đầy đủ các khoản thu nhập phát sinh hỗ trợ xác định chính xác nghĩa vụ thuế khi quyết toán.
Người lao động lưu ý: nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân được xác định trên tổng thu nhập của cả năm, không phụ thuộc số lần khấu trừ tại từng nơi chi trả.
Khấu trừ và quyết toán thuế TNCN đối với lao động có thu nhập nhiều nơi đòi hỏi xác định đúng nguồn thu, phương pháp khấu trừ và hồ sơ chứng từ theo quy định hiện hành. Nắm vững nguyên tắc và quy trình thực hành hỗ trợ hạn chế sai sót, truy thu và rủi ro thuế.
Để nâng cao năng lực xử lý các tình huống thuế phát sinh trong doanh nghiệp, Khóa học Kế toán thuế tại Kế toán Lê Ánh, giảng dạy bởi đội ngũ kế toán trưởng, chuyên gia thuế nhiều năm kinh nghiệm thực tế, tập trung cập nhật pháp luật và hướng dẫn thực hành, là lựa chọn phù hợp cho kế toán và người làm công tác tài chính kế toán.